نسبت در ریاضی پنجم
مقدمه
این طرح درس، مربوط به آشنایی دانش آموز با مفهوم نسبت و گرفتن ارتباط اولیه با این مبحث جدید در پایه پنجم است. با کمک ابزارها، مثالهایی را با بچهها پیش میبریم تا با مفهوم نسبت آشنا شوند. هدف این است که کاربردی کردن این مبحث مورد توجه باشد و بدین وسیله آموزش راحت تر شکل بگیرد.
روش های نسبت در ریاضی پنجم
1. استفاده از دستورزی در مفهوم نسبت
ابزار لازم: چفتو یا مهرههای رنگی یا دکمههای رنگی (دو رنگ متفاوت و به تعداد بالا).
در ابتدا بچهها را گروه بندی میکنیم. هرگروه، دورنگ از چفتوها یا دکمهها را انتخاب میکنند. از هر دو رنگ به تعداد دلخواه کنار هم روی میزها چیده شود.
حالا در مورد ارتباط تعداد مهرهها با هم در دستهبندی زیر باید گفتگو کنیم:
- تعداد مهرههای رنگ:
- اول به رنگ دوم
- اول به کل
- دوم به کل
و این فعالیت چندین بار تکرار میشود تا کاملا تثبیت شود.
2. کمک گرفتن از مساحت در مفهوم نسبت
بعد از انجام مرحله اول و دستورزی، به هرگروه یه ماموریت داده شود:
گروه اول مساحت حیاط مدرسه را محاسبه کنند،
گروه دوم مساحت بخشهایی دیگر (مثلا بوفهی مدرس یا زمین ورزشی)
و گروه سوم هم مساحت بخشی دیگر ( مثلا باغچه یا اتاق روابط عمومی)
به همین ترتیب، مساحت چندین فضا را محاسبه کنند.
به کلاس برمیگردیم و مساحتهایی که حساب کردیم را ثبت میکنیم. مساحتها پای تخته نوشته شود و معلم از دانشآموزان میخواهد که مساحت هربخش را نسبت به مساحت کل حیاط بنویسند و درنهایت از بزرگ به کوچک مرتب کنند.
3. استفاده از روش آشپزی در مفهوم نسبت
با برنامه ریزی یک آشپزی، میتوان از مبحث نسبت برای تهیه مواد اولیه استفاده کرد. مقدار مواد اولیه را با نسبتهایی به بچهها انتفال میدهیم تا با کمک ارتباط مقدارها با هم، اندازه هر ماده را به دست آورند. (لازم است یکی از مقدارها را برای بچهها واضح کنیم تا از آن کمک بگیرند و باقی مقدارها را با نسبتها به دست آورند.)
مثلا:
تخم مرغ 3 عدد
نسبتها:
- آرد به تخم مرغ 2 به 3
- آرد به شکر، 3 به 1
- روغن به شکر، 1 به 2
و به همین ترتیب اندازهها را مشخص و همهی مواد را تهیه میکنیم.
جمعبندی
تکرار و تمرین در محاسبهی نسبتهای مختلف، برای تثبیت این مفهوم اهمیت بالایی دارد. بهتر است با کمک هر ابزاری که ممکن است، چندین بار نسبت را در موارد مختلف با بچهها مرور کنیم تا کاملا مسلط شوند و برای مباحث بعدی آمادهتر شوند.




